Prof. Dr. Süleyman İrvan: “İnternetle birlikte gazeteciliğin etik sorunları arttı”

Haber Üsküdar

Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölüm Başkanı Prof. Dr. Süleyman İrvan, Antalya Karatay Çalışma Grubu’nun davetlisi olarak katıldığı toplantıda gazetecilik etiğine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Antalya Karatay Çalışma Grubu tarafından geleneksel olarak düzenlenen Cumartesi Toplantıları kapsamında, Kaleiçi’ndeki Karatay Medresesi’nde bir söyleşi gerçekleştirildi. Etkinliğin açılışını Akdeniz Gençlik Sanat Araştırma ve Eğitim Derneği (AKSAN) Proje Koordinatörü Özgür Satılmış Özgüç yaptı. Söyleşide konuşan Prof. Dr. Süleyman İrvan, medyanın kamu yararı doğrultusunda toplumu doğru ve güvenilir biçimde bilgilendirme sorumluluğu bulunduğunu vurguladı.

“10 temel gazetecilik ilkesi var”

Gazetecilik etik ilkelerinin tarihsel süreç içerisinde yine gazeteciler tarafından geliştirildiğine dikkat çeken Prof. Dr. İrvan, iyi gazetecilik yapabilmek için temel etik ilkelere bağlı kalınması gerektiğini söyledi. İrvan, 10 temel gazetecilik ilkesini; doğruluk, dürüstlük, editöryal bağımsızlık, nesnellik, adil olmak, zarar vermemek, cesaret, çözüm gazeteciliği yapmak, teyit ve hesap vermek şeklinde sıraladı.

“İnternet gazeteciliği kolaylaştırdı ama yeni sorunlar da getirdi”

İnternetin gazetecilik alanında yarattığı etik sorunlara da değinen Prof. Dr. Süleyman İrvan, özellikle hızın, beraberinde önemli sorunlar getirdiğini ifade etti. İrvan, gazetecilikte haberi ilk veren olmanın her zaman önemli olduğunu belirterek, “Hız, gazeteciliğin doğasında var. Haberi ilk veren olmak gazetecilikte her zaman önemli olmuştur. Gazeteciliğin hız konusundaki temel kuralı şudur: Haberi önce ver ama önce doğru ver. Ancak günümüz internet gazeteciliğinde bu kurala uyanların sayısı her geçen gün azalıyor. Günümüzde ‘Ne olursa olsun haberi önce ver’ anlayışı geçerli” dedi.

İrvan, internet gazeteciliğinin beraberinde getirdiği diğer etik sorunları ise tık haberciliği, SEO haberciliği, partizan gazetecilik, haber hırsızlığı, yalan haber, reklam haber, kırıntı haberciliği ve nefret söylemi olarak sıraladı. Bazı gazetecilerin etik ilkeleri engel olarak gördüğünü ifade eden İrvan, “Reklam yapmayı da paralı tweet atmayı da normal gören gazeteciler var” dedi.

“Yapay zekâ dikkatli kullanılmalı”

Konuşmasında yapay zekâ konusuna da değinen Prof. Dr. Süleyman İrvan, yapay zekânın gazetecilikte kullanılmasının kaçınılmaz hale geldiğini belirterek, “Günümüzde yapay zekâdan yararlanmıyorum diyen bir gazeteci, teknoloji ile arası iyi olmayan bir gazetecidir. Ancak yapay zekâyı da dikkatli kullanmak gerekir. Eğer bir haberde yapay zekâ kullanılmışsa bunun mutlaka belirtilmesi lazım. Özellikle yapay zekâ tarafından üretilen fotoğraf ve videolarda bu durum mutlaka belirtilmeli, yapay zekânın ürettiği görseller gerçekmiş gibi sunulmamalıdır” dedi. 

Söyleşi sonunda konuşmacıya, Atatürk'e ithafen yazılan kitaplar hediye edildi. Etkinlik, toplu fotoğraf çekimiyle sona erdi.