SETEM’den Üsküdar Üniversitesi'nde genç sinemacılara film yapım ve telif hakları eğitimi
17.11.2026 16:03

SETEM’den Üsküdar Üniversitesi'nde genç sinemacılara film yapım ve telif hakları eğitimi


Haber-Fotoğraf: Muhammed Enes Filik

Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi'nde düzenlenen SETEM Film Yapım Atölyesi-3 ve Benim Eserim etkinliğinde öğrencilerle bir araya gelen SETEM Yönetim Kurulu Üyesi, yönetmen ve yapımcı Orhan Koçak, sinema alanındaki destekleri, gençlerin film üretim süreçlerini ve telif haklarını anlattı. İki oturum hâlinde gerçekleştirilen etkinlikte ayrıca dijital dünyada eser sahipliğinin korunması ve yapay zekânın telif hakları üzerindeki etkileri ele alındı.


T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Sinema Genel Müdürlüğü'nün desteğiyle gerçekleştirilen programda, öğrencilerin sinema sektörüne ilişkin bilgi edinmeleri, projelerini hayata geçirmeleri ve eser haklarını korumaları üzerinde duruldu.

SETEM Yönetim Kurulu Üyesi Orhan Koçak, ilk oturumda öğrencilerle bir araya gelerek Sinema Genel Müdürlüğü'nün destekleri, film yapım süreçleri ve genç sinemacıların sektördeki fırsatları hakkında bilgi verdi. Koçak, öğrencilerin üniversite yıllarından itibaren üretmeye başlamalarının önemine dikkat çekti.

Genç sinemacılara Sinema Genel Müdürlüğü destekleri anlatıldı

İlk oturumda öğrencilerin senaryo, yönetmenlik ve film yapımına ilişkin hedeflerini dinleyen Koçak, Sinema Genel Müdürlüğü desteklerinin gençlerin projelerini hayata geçirmeleri için önemli bir fırsat olduğunu belirtti. Batman’da gerçekleştirdiği bir atölyeden örnek veren Koçak, bir öğrencinin petrol arama tesisindeki çalışma deneyiminden yola çıkarak belgesel veya kısa film hikâyesi geliştirebileceğini anlattı.

“Bu alanda çalışmak istiyorsanız üniversite zamanında başlayın”

Sinema sektöründe çalışmanın yoğun emek ve yaratıcılık gerektirdiğini belirten Koçak, öğrencilerin mezuniyet sonrasını beklemeden kendi projeleri üzerinde çalışmaya başlamaları gerektiğini söyledi. Senaryo yazımı ve film üretiminin belirli çalışma saatleriyle sınırlı olmadığını ifade eden Koçak, bu alanda başarılı olmak isteyenlerin mesleğe tutkuyla yaklaşması gerektiğini dile getirdi. Koçak, “Bu alanda çalışmak istiyorsanız üniversite zamanında başlayın. Çünkü bizler ne yazık ki geç olgunlaşıyoruz. Biz üniversite bitsin de hadi ne yapacağımıza karar verelim diyoruz” ifadelerini kullandı.

Dikey mikro dramaların yükselişine dikkat çekildi

Dijital içerik üretimindeki değişimlere de değinen Koçak, cep telefonları üzerinden izlenen dikey mikro dramaların yeni bir anlatım biçimi oluşturduğunu belirtti. Kısa bölümlerden oluşan bu içeriklerin özellikle genç kuşaklar arasında yaygınlaştığını ifade eden Koçak, sinema öğrencilerinin sektördeki gelişmeleri takip etmeleri gerektiğini söyledi. Dikey mikro dramaların farklı ülkelerde önemli bir ekonomik alan oluşturduğunu belirten Koçak, bu alandaki üretimlerin gençlere deneyim kazanma fırsatı sunduğunu dile getirdi.

“Bu toprakların hikâyelerini dünyaya anlatmak zorundayız”

Türk kültürünün ve Anadolu'nun hikâyelerinin sinema aracılığıyla dünyaya aktarılmasının önemine değinen Koçak, genç sinemacıların kendi kültürlerine ait hikâyelere sahip çıkmaları gerektiğini ifade etti. Türkiye'nin tarihî ve kültürel birikiminin sinema için önemli bir kaynak olduğunu belirten Koçak, başka ülkelerin bu topraklara ait hikâyeleri kendi bakış açılarıyla anlattıklarını söyledi. Koçak, “Bizler hayal kurmadıkça, bizler bunun üstüne çalışma yapmadıkça sadece bizim cacığımızı, baklavamızı, dönerimizi değil kadim hikâyelerimizi de alıyorlar arkadaşlar. O yüzden bu hikâyelere sahip çıkmak zorundayız” dedi.

Sinema Genel Müdürlüğü destekleri hakkında bilgilendirme yapıldı

Etkinlik kapsamında Kültür ve Turizm Bakanlığı Sinema Genel Müdürlüğü'nün desteklerine ilişkin bir video mesaj da izletildi. Mesajda animasyon, belgesel, kısa film, ilk uzun metrajlı kurgu film, uzun metrajlı sinema filmi, ortak yapımlar, proje geliştirme, senaryo ve diyalog yazımı ile çekim sonrası dağıtım ve tanıtım destekleri hakkında bilgi verildi. Video mesajda genç sinemacılara projelerini yeterince geliştirmeden başvuru yapmamaları tavsiye edilirken, desteklerin yaratıcı fikirleri somut eserlere dönüştürmek için önemli bir fırsat olduğu belirtildi.

İkinci oturumda telif hakları ele alındı

İkinci oturumda telif hakları ve eser sahiplerinin hakları üzerinde duran Koçak, telif hakkının bir eserin sahibine tanınan maddi ve manevi hakları kapsadığını anlattı. Senarist, yönetmen, oyuncu ve müzik eseri sahiplerinin haklarının korunmasının önemine dikkat çekti. Koçak, “Lütfen bir kişinin eserini izinsiz kullanmayın. Burası gerçekten bizim için çok önemli çünkü sizlerin de daha sonra telif haklarını korumak, kendi maddi ve manevi haklarınızı korumak için bizim gibi meslek birliklerine üye olacaksınız ve beraber koruyacağız bu hakları” ifadelerini kullandı.

Türk dizilerinin yurt dışındaki başarısı telif gelirlerine yansıyor

Türk dizilerinin uluslararası alanda gördüğü ilgiye değinen Koçak, farklı ülkelerle yapılan anlaşmalar sayesinde Türk yapımlarından elde edilen telif gelirlerinin eser sahiplerine ulaştırıldığını belirtti. İspanya'daki yayınlardan elde edilen gelirleri örnek gösteren Koçak, Türk dizilerinin yurt dışında kültürel tanıtıma ve turizme de katkı sağladığını ifade etti. Koçak, “Bizler dünyadan telifleri toplarız, karşılıklı yaptığımız anlaşmalar sayesinde kendi eser hak sahiplerine dağıtımını yaparız” diyerek telif gelirlerinin sanatçıların üretim süreçleri açısından önemini vurguladı.

Yapay zekâ ve dijital dünyada eser sahipliği

Yapay zekâ teknolojilerinin eser sahipliği üzerindeki etkilerine de değinen Koçak, özellikle kişilerin yüzlerinin ve seslerinin izinsiz kullanılmaması gerektiğine dikkat çekti. Dijital teknolojilerin gelişmesiyle birlikte telif haklarının korunmasının daha önemli hale geldiğini belirtti.

Başkasına ait fotoğraf, video ve müziklerin izinsiz paylaşılmasının hukuki sonuçlar doğuracağını örneklerle anlatan Koçak, öğrencilerin kendi eserlerini korumalarının yanı sıra başkalarının eserlerine de saygı göstermeleri gerektiğini ifade etti.

İki oturum hâlinde gerçekleştirilen etkinlik, öğrencilerin sorularının yanıtlanması ve sinema sektöründeki üretim, destek ve telif süreçlerine ilişkin değerlendirmelerin paylaşılmasıyla sona erdi.