Entangled Histories seminerinde Osmanlı İmparatorluğu’nda sınırlar ve salgınlar ele alındı

Haber Üsküdar

Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi tarafından düzenlenen Entangled Histories: Borders and Cultural Encounters from the Medieval to the Contemporary Era seminer serisinin yirmibirincisinde, Osmanlı İmparatorluğu’nda sınırların sıhhi dönüşümü konuşuldu. Çevrim içi ve halka açık katılımla gerçekleştirilen seminerde Dr. Giorgio Ennas, 18. ve 19. yüzyıllarda salgın hastalıkların, karantina uygulamalarının ve sıhhi önlemlerin sınır oluşum süreçlerindeki rolünü değerlendirdi.

Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi tarafından düzenlenen Entangled Histories: Borders and Cultural Encounters from the Medieval to the Contemporary Era seminer serisi kapsamında, 13 Mayıs 2026 Çarşamba günü saat 18.00’de çevrim içi bir seminer gerçekleştirildi. Utrecht Üniversitesi Tarih ve Sanat Tarihi Bölümü’nde doktora sonrası araştırmacı olarak görev yapan ve Franklin University Switzerland’da affiliated scholar olarak çalışmalarını sürdüren Dr. Giorgio Ennas, “Borders and Epidemics: Sanitary Transformation of State Borders in the Ottoman Empire between the Eighteenth and the Nineteenth Centuries” başlıklı sunumuyla seminere konuk oldu.

Dr. Giorgio Ennas salgınların sınır politikalarındaki rolünü anlattı

Dr. Giorgio Ennas, sunumunda Osmanlı İmparatorluğu’nda 18. ve 19. yüzyıllar arasında salgın hastalıkların, karantina uygulamalarının ve sıhhi tedbirlerin sınırların dönüşümündeki etkisini ele aldı. Ennas, özellikle veba ve kolera salgınlarının Kuzey Afrika ve Balkanlar’daki sınır oluşum süreçleri üzerindeki rolüne dikkat çekti.

Avrupa ve Osmanlı kaynaklarını karşılaştırmalı biçimde değerlendiren Ennas, Osmanlı yönetiminin karantina tesisleri ve sınır bölgelerinde uygulanan sıhhi önlemler aracılığıyla nüfus hareketlerini kontrol etmeye çalıştığını belirtti. Sunumda, bu uygulamaların imparatorluklar arası sınırları daha görünür hale getirdiği ve diğer güçlerin yayılmacı politikalarına karşı bir direnç mekanizması oluşturduğu ifade edildi.

Salgınlar yalnızca sağlık tarihi bağlamında değerlendirilmedi

Seminerde salgın hastalıkların yalnızca sağlık tarihi açısından değil, aynı zamanda sınırların idari, siyasi ve mekânsal olarak yeniden tanımlanması bakımından da önemli bir rol oynadığı vurgulandı. Ennas’a göre Osmanlı İmparatorluğu’nda uygulanan sıhhi sınır önlemleri, farklı idari yapılar ve coğrafi bölgelerde iç ve dış sınırların şekillenmesine katkı sağladı.

Sunumda, 18. ve 19. yüzyıllarda geliştirilen karantina ve sıhhi kontrol uygulamalarının, 20. yüzyılda ulusal sınırların oluşum süreçlerinde de etkili olduğu belirtildi. Bu yönüyle seminer, salgın hastalıkların modern devlet sınırlarının tarihsel gelişimindeki yerini disiplinler arası bir bakış açısıyla tartışmaya açtı.

Dr. Ennas’ın çalışmaları diplomasi, sınır ve tıp tarihine odaklanıyor

Eylül 2024’ten bu yana Utrecht Üniversitesi’nde Prof. Dr. Ozan Özavcı yürütücülüğündeki ERC destekli Fighting Pandemics from Below projesinde çalışan Dr. Giorgio Ennas’ın araştırma alanları arasında diplomasi tarihi, bilgi tarihi, konsolosluk çalışmaları, sınır çalışmaları ve tıp tarihi yer alıyor.

Dr. Ennas’ın 19. yüzyıl Osmanlı ve Avrupa diplomasi tarihi, tıp tarihi ve sınır çalışmaları üzerine çeşitli makale ve kitap çalışmaları bulunuyor. Ennas’ın 2026 yılında Bloomsbury tarafından yayımlanan Italo-Ottoman Relations in the Age of the Congress of Paris: Mirroring the ‘Other’, 1856–1871 başlıklı monografisi de bu alandaki güncel çalışmaları arasında yer alıyor.

Seminer disiplinler arası bir tartışma zemini sundu

Seminer, salgın hastalıkların modern devlet sınırlarının oluşumunda oynadığı tarihsel rolü tartışmaya açarak sınır çalışmalarına disiplinler arası bir perspektif sundu. Oturumda Osmanlı İmparatorluğu’nda karantina uygulamaları, sıhhi kontrol mekanizmaları, nüfus hareketleri ve sınır politikaları arasındaki ilişki değerlendirildi. Seminer serisi halka açık katılımla yaz aylarına kadar devam edecek.