“Tekno-Feodalizm” okuyucuyla buluştu
09.11.2026 16:16

“Tekno-Feodalizm” okuyucuyla buluştu


Haber Üsküdar

Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi Dr. Öğr. Üyesi Koray Kırmızısakal’ın editörleri arasında yer aldığı “Tekno-Feodalizm” kitabı, Telemak Kitap tarafından yayımlandı. Kapitalizmin dijital çağda geçirdiği dönüşümü ve teknofeodalizm tartışmalarını ele alan kitap, uluslararası alanda öne çıkan düşünürlerin metinlerini Türkçe okurlarla buluşturuyor. Kırmızısakal, kitabın teknofeodalizm tartışmalarını farklı yaklaşımlar üzerinden bir araya getirmesi bakımından Türkçe literatürde bir ilk olduğunu belirtti.

Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi Dr. Öğr. Üyesi Koray Kırmızısakal’ın Ege Çoban ve Öznur Karakaş ile birlikte editörlüğünü üstlendiği “Tekno-Feodalizm” kitabı, Telemak Kitap etiketiyle yayımlandı. Kapitalizmin dijitalleşmeyle birlikte geçirdiği yapısal dönüşümleri inceleyen kitap, teknofeodalizm kavramı etrafında gelişen kuramsal tartışmaları bir araya getiriyor. Aynı zamanda Terrabayt Kitaplığı’nın ilk yayını olma özelliğini taşıyan eser, dijital platformların ekonomik ve toplumsal ilişkiler üzerindeki etkilerini farklı düşünürlerin yaklaşımları üzerinden tartışmaya açıyor.

Koray Kırmızısakal: “Kapitalizmin dönüşüm geçirdiği herkes tarafından hissedilir oldu”

Kitabın çıkış noktasına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Dr. Öğr. Üyesi Koray Kırmızısakal, kapitalizmin geçirdiği dönüşümün yalnızca ekonomik bir değişim olarak değerlendirilemeyeceğini belirtti. Fredric Jameson’ın kapitalizmin sonunu hayal etmeye ilişkin yaklaşımına değinen Kırmızısakal, günümüzde kapitalizmin dönüşümünün daha belirgin hâle geldiğini ifade etti. Kırmızısakal, “Kapitalizmin sonu ya da kabuk değiştirmesi, sistemin yol açtığı eşitsizliklerin, adaletsizliklerin ve sefaletin sona ereceği anlamına gelmediği gibi, var olan çelişkilerin daha şiddetli biçimlerde yeniden üretilmesinin ve yeni yapıların doğuşunun da kara haberini getiriyor görünüşe göre. Bir ‘interregnum’ döneminde olduğumuz kesin” dedi.

Teknofeodalizm tartışmaları farklı düşünürlerin yaklaşımlarıyla ele alınıyor

Teknofeodalizm kavramının kapitalizmin günümüzdeki dönüşümünü anlamaya yönelik tartışmaların merkezinde yer aldığını belirten Kırmızısakal, bu tartışmanın tek bir düşünürün yaklaşımıyla sınırlandırılamayacağını vurguladı. Robert Brenner, McKenzie Wark, Yanis Varoufakis, Jodi Dean ve Cédric Durand gibi düşünürlerin kapitalizmin yeni bir evreye girdiğini farklı kavramlarla tartıştıklarını belirten Kırmızısakal, neo-feodalizm, teknofeodalizm ve vektoralizm yaklaşımlarına dikkat çekti.

Kırmızısakal, tartışmanın düşünsel arka planına ilişkin şu değerlendirmede bulundu: “Jürgen Habermas’ın yeniden feodalleşme tartışmasından Wolfgang Streeck’in kapitalizmin kendi sonunu nasıl getireceğine dair yazılarına, post-kapitalizm üzerine yazan Peter Drucker, Peter Frase, Paul Mason ve Mark Fisher gibi yazarların metinlerine kadar uzanan geniş bir literatür de bu tartışmayı destekliyor ve ona katkı sağlıyor. 21. yüzyılın ilk çeyreğine ilişkin bilanço, kapitalizm tarihinde niceliksel dalgalanmaların ötesinde, niteliksel bir farklılaşmaya işaret ediyor.”

“Teknofeodalizmde miyiz, yoksa hâlâ kapitalizmde mi?”

“Tekno-Feodalizm” kitabında Yanis Varoufakis, Geert Lovink, Evgeny Morozov, Cédric Durand ve Jodi Dean gibi düşünürlerin metinleri yer alıyor. Kitap, kapitalizmin sona erip ermediği ya da yeni bir ekonomik ve toplumsal düzene dönüşüp dönüşmediği sorusunu farklı kuramsal yaklaşımlar üzerinden inceliyor.

Kitabın Türkçe literatüre katkısına değinen Kırmızısakal, “Bu kitap, teknofeodalizm argümanını ve yarattığı tartışmaları içeren temel metinlerden oluşan bir seçki. Varoufakis, Lovink, Morozov, Durand ve Dean gibi düşünürlerin metinlerini bir araya getiriyor. ‘Teknofeodalizmde miyiz, yoksa hâlâ kapitalizmde mi?’ gibi sorulara yanıt arayan düşünürlerin birbirleriyle tartışmalarını ele alması bakımından bu kitap Türkçe literatürde bir ilk” ifadelerini kullandı. Kırmızısakal, kitabın temel amacının teknofeodalizm tartışmalarının ortaya çıkardığı sorunları görünür kılmak ve dijital teknolojilerin geleceği üzerindeki Silikon Vadisi merkezli hâkimiyeti sorgulamak olduğunu belirtti.

“Terrabayt Kitaplığı’nın ilk yayınını okurlarla buluşturmaktan gurur duyuyoruz”

“Tekno-Feodalizm” kitabının aynı zamanda Terrabayt Kitaplığı’nın ilk yayını olduğunu belirten Kırmızısakal, eserin kolektif bir çalışmanın ürünü olduğunu vurguladı. Kırmızısakal, “Terrabayt Kitaplığı'nın yolculuğuna düşünsel ilgi alanlarımızı yansıtan böylesi bir kitapla başlamaktan ve bu kolektif emeğin ilk meyvesini okurlarla buluşturmaktan büyük gurur duyuyoruz” dedi. Ege Çoban, Öznur Karakaş ve Koray Kırmızısakal’ın editörlüğünde hazırlanan “Tekno-Feodalizm”, kapitalizmin dijital çağdaki dönüşümüne ilişkin farklı görüşleri bir araya getirerek teknoloji, ekonomi ve toplumsal ilişkiler üzerine yürütülen tartışmalara katkı sunmayı amaçlıyor.